Ecologische tuinen
Veel mensen denken dat ecologische tuinen rommelig zijn en veel onderhoud vragen. Dat zijn twee misverstanden! Ecologische tuinen kunnen ook strak en modern ogen door in het ontwerp rechte en geometrische vormen te combineren met lossere en natuurlijker beplanting. Door de juiste beplanting te kiezen laat je de natuur veel van het werk doen. Inheemse planten (planten die van oudsher al in Nederland voorkomen) zijn beter bestand tegen de omstandigheden en doen het daarom vaak beter en hebben minder aandacht nodig. En omdat alles toch al wat losser oogt, hoef je het ook niet strak te houden.
Natuurlijke processen
Een ecologische tuin is een tuin waarin het ecosysteem in balans is.
Pas je beplanting aan op de ligging van de tuin, de plek van de borders, de bodem en de ruimte die je hebt.
Door de keuze van je planten heb je invloed op de dieren er in je tuin komen. Denk daarbij niet alleen aan vogels, bijen en vlinders maar ook aan wormen, pissebedden en duizendpoten. Dat zijn geen enge beestjes, maar jouw tuinpersoneel. Deze beestjes helpen je mee door afgestorven blad te verteren en zorgen daardoor dat de bodem gezond blijft. Door een gezonde bodem, doen je planten het beter en heb jij minder werk.
De bodem als fundament
De bodem bepaalt welke planten goed groeien. Als ecologisch ontwerper kijk ik eerst naar jouw grondsoort en adviseer ik passende planten en bodemverbetering. Een gezonde bodem met veel bodemdiertjes zorgt voor sterke planten en minder werk voor jou.
Diversiteit
Voor een gezond ecosysteem is het belangrijk om te kiezen voor verschillende soorten planten: bodembedekkers, vaste hogere planten, struiken en misschien zelfs een boom. Om dieren te trekken let je bij de plantkeuze op de 3 V’s: voedsel, veiligheid en voortplanting.
Vogels houden van besjes en zaadjes, terwijl vlinders nectar zoeken. Door te kiezen voor inheemse planten die aansluiten bij de omgeving, help je de dieren die je in je tuin wilt zien en steun je de lokale natuur. Zorg dat er het hele jaar door voedsel beschikbaar is en dat dieren veilig kunnen nestelen en schuilen.
Door je tuin aan te laten sluiten bij de natuurlijke ecosystemen in de omgeving, verbind je je tuin met de natuur. Zo kunnen verschillende soorten van verschillende leefgebieden elkaar vinden en versterken. Deze soortuitwisseling is essentieel voor een gezonde natuur en levert ons mensen veel op, zoals bestuiving van gewassen, schonere lucht en schoon drinkwater.
Een natuurlijke, goed beheerde tuin draagt bij aan een sterkere biodiversiteit en een gezonde leefomgeving voor iedereen.
Water
Door klimaatverandering krijgen we vaker te maken heftige buien. Een ecologische tuin helpt water te verwerken door bijvoorbeeld borders, halfverharding of een wadi. Een wadi is een verdiept gedeelte in de tuin met op de bodem een laagje grind. Als het regenwater de wadi instroomt, zorgen keien, grind en planten voor de begeleiding van de waterstroom en ze voorkomen dat de grond in de wadi wegspoelt.
Naast fellere buien hebben we ook vaker droge periodes. Een goede tuin kan wel wat droogte verdragen, maar nieuwe planten hebben zeker water nodig. Vang regenwater deels op in een regenton, zodat je in een droge periode (nieuwe) planten toch water kunt geven.
Water is ook belangrijk als je dieren in je tuin wilt lokken. Vijvers en poeltjes trekken insecten en amfibieën aan en vogels houden er van in het ondiepe gedeelte te badderen. En libellen rond de vijver eten muggenlarven op die in de poeltjes gelegd worden.
Materiaalkeuze
In een tuin wil je ook lekker kunnen zitten zonder bekeken te worden en kunnen lopen zonder natte voeten te krijgen. Omheiningen en (half)verharding spelen daarom ook een rol in het ontwerp.
Een heg of haag rond de tuin breekt de wind veel meer dan een schutting en is bovendien aantrekkelijker voor vogels. Wil je toch liever een schutting, laat die dan wel begroeien.
In een ecologische tuin let je bij de keuze van materialen op duurzaamheid. Denk daarbij aan:
- Hergebruik door met tegels een nieuw terras te leggen of te gebruiken in een stapelmuur waar jij op kunt zitten en insecten in kunnen schuilen.
- Herkomst van het materiaal: kleiklinkers gebakken in Nederland of natuurstenen tegels uit China.
- Hoe lang gaat het mee. Een schutting van grenenhout is goedkoop, maar gaat minder lang mee dan een schutting van kastanjehout.
Kortom
Een ecologische tuin is niet alleen mooi en rustgevend, maar ook minder arbeidsintensief en goed voor de natuur. Door bewust te kiezen voor natuurlijke processen, biodiversiteit en slimme wateropvang, creëer je een tuin die bijdraagt aan een gezonde, levende omgeving.